Analityka predykcyjna: przyszłość praktyki procesowej ?

Analityka predykcyjna (ang. Predictive Analytics) jest to proces polegający na pozyskiwaniu informacji z istniejących zbiorów danych (tzw. Big Data, o którym była mowa w poprzednim artykule) w celu określenia wzorców i przewidywania przyszłych wyników i tendencji. W biznesie Predictive Analytics jest wykorzystywana do analizowania bieżących ale i archiwalnych danych w celu prognozowania zachowań konsumentów. Predictive Analytics jest powszechnie spotykana na stronach internetowych takich jak na przykład Amazon, gdzie system poleca użytkownikowi książki opierając się na danych o  jego poprzednich zakupach i zakupach dokonanych przez osoby o podobnych profilach. Wybitne firmy venture capital, takie jak Ironstone Group i Google Ventures już teraz używają komputerów do identyfikacji wzorów w celu obliczenia statystyk sukcesu przedsiębiorców i na tej podstawie podejmują inwestycje.

 

Analityka predykcyjna w służbie prawnikom

W przestrzeni prawnej analityka predykcyjna posiada ogromny potencjał, przede wszystkim z tego względu, że może wpłynąć na spojrzenie prawników na konkretne sprawy jak i na podejmowane w tych sprawach działania. Niektóre systemy funkcjonujące obecnie w Stanach Zjednoczonych (takie jak np. Premonition) już teraz starają się przewidzieć wynik spraw sądowych na podstawie wielu kryteriów, w tym biorąc pod uwagę sąd, osobę sędziego i rodzaj sprawy.

Narzędzia takie mogą pomóc prawnikom już na wstępnym etapie pracy, a więc przy podejmowaniu decyzji, czy w ogóle warto wchodzić w spór. Tym samym dają możliwość uniknięcia niepotrzebnych i znacznych kosztów związanych z uczestnictwem w postępowaniu spornym.

 

Research Associate na zawołanie

Najbardziej rozwiniętym systemem analitycznym skierowanym bezpośrednio do prawników w Stanach Zjednoczony jest ROSS, którego pierwowzorem była postać popularnego serialu o prawnikach – Suits (pol. W garniturach). Jego główny bohater, Mike Ross jest ponadprzeciętnie inteligentnym młodym człowiekiem o nadzwyczajnej pamięci i zdolnościach analitycznych.

Podobnie ROSS, wykorzystując narzędzia analityki predykcyjnej, może nie tylko znaleźć odpowiednie odpowiedzi na zadane mu pytania, ale w kilka sekund dokonać wnikliwej analizy w celu nakreślenia najlepszego sposobu działania w danej sprawie. Zbudowany na platformie kognitywnej IBM Watson, ROSS jest narzędziem badawczym, pozwalającym firmom prawniczym skrócić czas poświęcany na analizę obowiązujących przepisów i orzecznictwa, poprawiając jednocześnie ich wyniki. ROSS może zrozumieć pytania w języku naturalnym i odpowiedzieć hipotezą popartą odniesieniami do literatury przedmiotu i cytatami. Selekcjonuje ponadto tylko najbardziej istotne odpowiedzi, nie podając szeregu zbędnych wyników. W maju 2016 roku Baker & Hostetler jako pierwsza kancelaria na świecie ogłosiła “zatrudnienie” ROSS do pracy w praktyce upadłościowej kancelarii.


W przyszłości możemy spodziewać się, że analizy prognostyczne będą standardowo wbudowane w oprogramowanie do analizy biznesowej


Na rynku amerykańskim funkcjonują również inne firmy z szerokopojętej branży LegalTech, jak np. Lex Machina i Ravel Law, które w przeciwieństwie do ROSS, nałożyły większy nacisk na dane referencyjne, starając się przewidywać prawdopodobieństwo wyników przy użyciu danych zagregowanych z wielu wcześniejszych przypadków.

Ravel Law skupia się na łatwiejszych, opartych na danych, badaniach prawnych, nakładając analizy warstwowe na archiwum danych z orzecznictwa. Analizując sprawy, Ravel Law jest więc w stanie zidentyfikować wzorce językowe sędziów i wykorzystać te spostrzeżenia, aby pomóc prawnikom przewidywać, jaki język i argumenty mogą być najbardziej przekonujące dla poszczególnych sędziów.

W przyszłości możemy spodziewać się, że analizy prognostyczne będą standardowo wbudowane w oprogramowanie do analizy biznesowej, a według niektórych specjalistów, połowa oprogramowania biznesowego będzie miała tę funkcję już w 2020 r.

Narzędzia te analizują dane referencyjne z przeszłości w celu dostarczenia wgląd w przyszłe wyniki, obecnie z korzyścią dla prawników i klientów korporacyjnych. Ale to podejście mogłaby również wykorzystać analizę matematyczną zagregowanych danych dotyczących na przykład konsumentów lub opieki społecznej w celu ustalenia do schematów zgrupowanych potrzeb prawnych.

 

Przestroga przed nadmiernym optymizmem

Trzeba ostudzić nieco nadmierny entuzjazm związany potencjałem analityki predykcyjnej w branży prawniczej. Celem analizy predykcyjnej bowiem NIE jest poinformowanie użytkownika o tym, co stanie się w przyszłości. Nawet najbardziej inteligentny system nie może tego zrobić. Analityka predykcyjna może jedynie przewidywać, co może się wydarzyć w przyszłości, ponieważ wszystkie analizy prognostyczne mają charakter probabilistyczny.

Analityka prognostyczna już teraz spotyka się ze stanowczym oporem samego środowiska prawniczego. Paryska palestra postanowiła pozwać francuską spółkę LegalTech Doctrine.fr, twórcę wyszukiwarki prawnej, która sama określała się jako “Google prawa”.

Paryscy adwokaci zarzucają firmie praktyki “typosquatting“, które polegają na używaniu fałszywych adresów e-mail firm prawniczych, studentów prawa lub uniwersytetów w celu uzyskiwania informacji o orzeczeniach sądów. Zdaniem powodów praktyki takie są szkodliwe dla indywidualnych interesów poszczególnych adwokatów z paryskiej izby adwokackiej jak i dla zbiorowych interesów zawodu.


Prawo i decyzje sądowe pozostają jednak uzależnione od ludzkiego czynnika, którego nawet najbardziej opracowane algorytmy nie są (jeszcze?) w stanie przewidzieć.


Można ponadto zastanowić się, czy w dalszej perspektywie, analityka prognostyczna nie doprowadzi do “zamrożenia” orzecznictwa i “kreatywności” prawników, którzy po przeanalizowaniu linii orzeczniczej przed podjęciem decyzji o zainicjowaniu sporu, coraz mniej chętnie będą podejmować kroki w celu zmiany linii orzeczniczej, szczególnie w sytuacjach gdy z analizy wynikać będzie, że szanse na wygraną są znikome.

Należy ponadto zwrócić uwagę na fakt, że Predictive Analytics w branży prawniczej skazana jest na liczne ograniczenia wynikające z specyfiki procesu podejmowania decyzji przez sąd, który przecież opiera się nie tylko na znajomości przepisów i dotychczasowego orzecznictwa, ale w dużej  mierze również na doświadczeniu, przekonaniu i w końcu swobodzie decyzyjnej sędziego.

Reasumując, nawet jeśli analityka prognostyczna, przypominając słynny koncept Psychohistorii Asimova zaprezentowany w cyklu Fundacja, w przyszłości stanie się kluczowym elementem analizy ryzyk oraz business intelligence, nie należy upatrywać w niej możliwości przewidywania przyszłości. Prawo i decyzje sądowe pozostają jednak uzależnione od ludzkiego czynnika, którego nawet najbardziej opracowane algorytmy nie są (jeszcze?) w stanie przewidzieć.

Ponadto, przypomnijmy, że warunkiem działania psychohistorii Asimova była niewiedza ludzi o tym, że są obiektem badań, gdyż w przeciwnym wypadku mogli zmienić swoje zachowanie, przez co przewidywania byłyby nietrafne…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *